Cập nhật tiêu chí lựa chọn nhà thầu theo Thông tư 23/2024 trong bối cảnh Nghị định 214/2025 có hiệu lực

Trong bối cảnh pháp lý liên tục biến động, đặc biệt là trong lĩnh vực đấu thầu, việc cập nhật và áp dụng đúng các quy định luôn là một thách thức lớn, đòi hỏi sự cẩn trọng và thấu đáo. Gần đây, một câu hỏi nan giải đã đặt ra cho nhiều cơ quan, ban ngành: liệu các tiêu chí lựa chọn nhà thầu dựa trên Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT có còn phù hợp để áp dụng, khi mà nền tảng pháp lý của nó – Nghị định 24/2024 – dường như đã được thay thế bởi Nghị định 214/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ 04/8/2025)? Đây không chỉ là một vướng mắc về mặt kỹ thuật pháp lý mà còn là nỗi băn khoăn thực sự, đòi hỏi sự thấu đáo và giải pháp kịp thời, nhất là khi thời gian xét duyệt hồ sơ đang cận kề.

Bài hướng dẫn này ra đời nhằm gỡ rối những khúc mắc đó. Chúng tôi sẽ cùng quý vị đi sâu vào phân tích tình trạng hiệu lực pháp luật “quá độ”, rà soát các tiêu chí hiện hành theo Thông tư 23, đồng thời đối chiếu với những điểm mới của Nghị định 214. Mục tiêu cuối cùng là cung cấp một lộ trình rõ ràng, giúp các ban xét duyệt đưa ra quyết định chính xác, minh bạch trong giai đoạn chuyển giao đầy thử thách này.

Bối cảnh pháp lý chuyển giao: Thông tư 23 và sự thay thế của Nghị định 214

Trong công tác xét duyệt hồ sơ đấu thầu hiện nay, chúng ta đang đứng trước một tình huống pháp lý khá nan giải và phức tạp. Tôi hiểu rõ những băn khoăn mà các bạn đang gặp phải, bởi lẽ, việc áp dụng các quy định một cách chính xác và kịp thời là yếu tố then chốt đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả của mọi quy trình đấu thầu. Vấn đề cốt lõi nằm ở sự chuyển giao giữa các văn bản pháp luật: Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT, văn bản mà chúng ta đang sử dụng làm kim chỉ nam, lại được ban hành dựa trên Nghị định 24/2024/NĐ-CP – một Nghị định đã bị thay thế bởi Nghị định 214/2025/NĐ-CP. Điều này tạo ra một khoảng trống, một “vùng xám” trong việc xác định hiệu lực và áp dụng các tiêu chí lựa chọn nhà thầu.

Giải mã tình trạng hiệu lực pháp luật “quá độ”

Thực trạng hiệu lực pháp luật “quá độ” là một khái niệm không hề xa lạ trong hệ thống pháp luật Việt Nam, nhưng lại thường gây ra không ít lúng túng cho những người trực tiếp áp dụng. Cụ thể ở đây, chúng ta có:

• Nghị định 24/2024/NĐ-CP: Đây là nền tảng pháp lý ban đầu cho việc ban hành Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT. Thông tư này được Bộ Kế hoạch và Đầu tư xây dựng để hướng dẫn chi tiết các tiêu chí, quy trình lựa chọn nhà thầu theo tinh thần của Nghị định 24.
• Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT: Hiện tại, đây vẫn là văn bản hướng dẫn cụ thể mà chúng ta đang sử dụng để xây dựng và đánh giá các tiêu chí lựa chọn nhà thầu. Điều quan trọng cần nhấn mạnh là Thông tư này chưa bị bãi bỏ hoặc thay thế một cách rõ ràng bằng một văn bản khác.
• Nghị định 214/2025/NĐ-CP: Đây là Nghị định mới, được ban hành để thay thế hoàn toàn Nghị định 24/2024/NĐ-CP. Tuy nhiên, điểm mấu chốt là Nghị định 214/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 04/8/2025.

Vậy, vấn đề nằm ở đâu? Nó nằm ở khoảng thời gian từ bây giờ cho đến ngày 04/8/2025, và thậm chí sau đó, cho đến khi một Thông tư mới được ban hành để hướng dẫn Nghị định 214. Trong giai đoạn này, về mặt nguyên tắc, một Thông tư vẫn còn hiệu lực cho đến khi nó bị bãi bỏ, thay thế, hoặc hết hiệu lực theo quy định. Mặc dù Nghị định gốc của nó đã bị thay thế bởi một Nghị định mới, nhưng chừng nào Nghị định mới chưa có hiệu lực và chưa có Thông tư hướng dẫn thay thế, Thông tư cũ vẫn được xem là có giá trị áp dụng để đảm bảo tính liên tục trong công tác quản lý nhà nước. Đây là một tình huống khá “trớ trêu” nhưng lại là thực tế mà chúng ta phải đối mặt.

Những băn khoăn của cơ quan xét duyệt hồ sơ đấu thầu

Chính tình trạng pháp lý “lưng chừng” này đã tạo ra vô vàn băn khoăn và thách thức cho các cơ quan, ban xét duyệt hồ sơ đấu thầu như chúng ta. Tôi hiểu rằng, áp lực về thời gian, về tính chính xác và về rủi ro pháp lý là rất lớn:

• Nguy cơ sai sót pháp lý: Nếu chúng ta vẫn áp dụng rập khuôn Thông tư 23 mà không có sự cân nhắc đến tinh thần của Nghị định 214 sắp có hiệu lực, liệu có rủi ro về việc quyết định của chúng ta sẽ bị khiếu nại, hủy bỏ hoặc thậm chí là bị coi là không hợp lệ khi Nghị định 214 chính thức có hiệu lực và các quy định mới được áp dụng hồi tố (nếu có)? Đây là nỗi lo lớn nhất, bởi một sai sót nhỏ cũng có thể dẫn đến những hệ lụy pháp lý nghiêm trọng.
• Thiếu sự đồng bộ: Trong cùng một thời điểm, có thể có những dự án đang được triển khai dựa trên Thông tư 23, trong khi các dự án khác lại đang chuẩn bị cho sự chuyển đổi. Điều này dễ dẫn đến sự không đồng nhất trong cách áp dụng tiêu chí giữa các gói thầu, gây khó khăn cho cả bên mời thầu và nhà thầu.
• Áp lực thời gian: Các quy trình đấu thầu thường có tiến độ gấp rút. Việc phải vừa nghiên cứu, vừa đối chiếu giữa các văn bản cũ và mới, lại vừa phải đảm bảo tính pháp lý trong từng quyết định thực sự là một gánh nặng không nhỏ cho ban xét duyệt. Chúng ta không có đủ thời gian để chờ đợi những hướng dẫn chi tiết hơn, mà phải tự mình tìm cách “giải mã” và áp dụng.
• Sự thiếu rõ ràng trong hướng dẫn: Khi không có một văn bản hướng dẫn cụ thể cho giai đoạn chuyển giao, các cơ quan xét duyệt phải tự mình đưa ra các phán đoán, đôi khi là dựa trên kinh nghiệm hoặc suy luận, điều này tiềm ẩn rủi ro về tính khách quan và minh bạch.

Tóm lại, tình hình hiện tại đòi hỏi chúng ta phải có một cách tiếp cận linh hoạt nhưng thận trọng, vừa đảm bảo tuân thủ các quy định hiện hành, vừa chuẩn bị sẵn sàng cho những thay đổi sắp tới.

Trong bối cảnh pháp lý đang có những chuyển biến quan trọng, việc nắm vững các tiêu chí lựa chọn nhà thầu theo Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT là vô cùng cần thiết. Với vai trò là người trực tiếp tham gia công tác xét duyệt hồ sơ, tôi nhận thấy đây vẫn là kim chỉ nam hiện hành để chúng ta đánh giá và lựa chọn nhà thầu một cách khách quan, minh bạch, dù rằng những băn khoăn về hiệu lực pháp lý “quá độ” là hoàn toàn có cơ sở. Việc hiểu rõ từng nhóm tiêu chí sẽ giúp chúng ta thực hiện đúng quy định và tránh được những sai sót không đáng có trong quá trình làm việc gấp rút này.

Khám phá các nhóm tiêu chí lựa chọn nhà thầu theo Thông tư 23/2024 hiện hành

Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT đã phân chia rõ ràng các nhóm tiêu chí để đảm bảo việc đánh giá hồ sơ dự thầu được toàn diện và công bằng. Dù sau này có Nghị định 214/2025 thay thế Nghị định 24/2024, thì ở thời điểm hiện tại, đây vẫn là cơ sở pháp lý để chúng ta dựa vào. Việc nắm chắc các nhóm tiêu chí này là yếu tố then chốt để đưa ra quyết định lựa chọn nhà thầu hiệu quả.

Tiêu chí về năng lực, kinh nghiệm và uy tín của nhà thầu

Đây là nhóm tiêu chí đầu tiên và cũng là nền tảng để đánh giá khả năng thực sự của một nhà thầu. Khi xem xét, chúng ta cần đi sâu vào từng khía cạnh:

• Năng lực: Bao gồm năng lực về nhân sự chủ chốt (đội ngũ quản lý dự án, kỹ sư, công nhân có chuyên môn và kinh nghiệm phù hợp với tính chất gói thầu), năng lực về thiết bị, máy móc (đảm bảo đủ số lượng, chủng loại, chất lượng để đáp ứng yêu cầu công việc), và năng lực tài chính (khả năng huy động vốn, dòng tiền để thực hiện dự án mà không gặp vướng mắc). Đối với mảng thầu, việc kiểm tra năng lực về máy móc chuyên dụng, đội ngũ kỹ thuật viên lành nghề là cực kỳ quan trọng.
• Kinh nghiệm: Đánh giá thông qua các hợp đồng tương tự mà nhà thầu đã thực hiện thành công trong quá khứ. Chúng ta cần xem xét kỹ về quy mô, tính chất, độ phức tạp của các dự án đó có tương đồng với gói thầu hiện tại hay không. Ví dụ, với mảng thầu, kinh nghiệm về các dự án có yêu cầu kỹ thuật cao, sử dụng vật liệu đặc thù hoặc thi công trong điều kiện khó khăn sẽ là điểm cộng lớn.
• Uy tín: Đây là yếu tố khó định lượng hơn nhưng lại rất quan trọng. Uy tín được thể hiện qua lịch sử tuân thủ hợp đồng, không có tranh chấp lớn, không bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đấu thầu, không bị cấm tham gia đấu thầu. Việc tham khảo thông tin từ các chủ đầu tư cũ, kiểm tra các thông tin công khai về lịch sử hoạt động của nhà thầu sẽ giúp chúng ta có cái nhìn khách quan nhất.

Tiêu chí kỹ thuật: Đánh giá giải pháp và khả năng thực thi

Sau khi xác định được nhà thầu có đủ năng lực và kinh nghiệm, chúng ta sẽ đi sâu vào việc đánh giá giải pháp kỹ thuật mà họ đề xuất. Đây là nơi mà sự sáng tạo, tối ưu và hiểu biết chuyên sâu của nhà thầu được thể hiện rõ nhất.

• Giải pháp kỹ thuật: Nhà thầu phải trình bày chi tiết phương án thi công/cung cấp hàng hóa/dịch vụ. Điều này bao gồm việc lựa chọn công nghệ, vật liệu, thiết bị, quy trình thực hiện. Đối với mảng thầu, giải pháp phải thể hiện được sự tối ưu về mặt kỹ thuật, đảm bảo chất lượng công trình, an toàn lao động và bảo vệ môi trường.
• Khả năng thực thi: Bên cạnh giải pháp trên giấy tờ, chúng ta cần đánh giá tính khả thi của giải pháp đó trong thực tế. Kế hoạch triển khai chi tiết, tiến độ thực hiện, biện pháp kiểm soát chất lượng, kế hoạch quản lý rủi ro, và các cam kết về bảo hành, bảo trì sau khi hoàn thành là những yếu tố quan trọng. Một giải pháp kỹ thuật xuất sắc nhưng không có khả năng thực thi hiệu quả sẽ không mang lại giá trị thực sự.

Tiêu chí kỹ thuật đòi hỏi nhà thầu trình bày giải pháp chi tiết và khả thi

Tiêu chí tài chính và các yêu cầu khác trong hồ sơ dự thầu

Cuối cùng, nhưng không kém phần quan trọng, là các tiêu chí về tài chính và các yêu cầu bổ sung khác. Đây là yếu tố quyết định đến hiệu quả kinh tế của gói thầu.

• Tiêu chí tài chính: Trọng tâm là giá dự thầu. Tuy nhiên, không phải lúc nào giá thấp nhất cũng là lựa chọn tốt nhất. Chúng ta cần xem xét tính hợp lý của giá dự thầu so với mặt bằng thị trường, so với chất lượng và yêu cầu kỹ thuật của gói thầu. Ngoài ra, cần xem xét các yếu tố như chi phí vòng đời của dự án (nếu có), hiệu quả kinh tế tổng thể mà giải pháp của nhà thầu mang lại. Khả năng huy động vốn của nhà thầu cũng có thể là một yếu tố được xem xét đối với các dự án lớn, cần nguồn vốn dồi dào.
• Các yêu cầu khác: Thông tư 23/2024 cũng quy định các yêu cầu bổ sung như bảo lãnh dự thầu (đảm bảo nhà thầu nghiêm túc tham gia và thực hiện hợp đồng), thời gian có hiệu lực của hồ sơ dự thầu (đảm bảo tính ổn định của đề xuất trong một khoảng thời gian nhất định), và các cam kết về bảo hành, bảo trì, đào tạo, chuyển giao công nghệ (nếu có). Những yêu cầu này giúp đảm bảo tính đầy đủ, nghiêm túc và trách nhiệm của nhà thầu đối với gói thầu.

Việc áp dụng linh hoạt nhưng thận trọng các tiêu chí này theo Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT trong giai đoạn hiện tại là điều mà ban xét duyệt chúng ta cần đặc biệt lưu ý. Tôi hiểu rằng thời gian gấp rút và sự chuyển giao pháp lý đang tạo ra nhiều áp lực, nhưng việc bám sát những gì đang có hiệu lực sẽ giúp chúng ta hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Đối chiếu Nghị định 214/2025/NĐ-CP: Những điểm nhấn mới và yêu cầu điều chỉnh

Thật sự, đây là phần mà chúng ta cần đặc biệt chú ý, bởi nó không chỉ là việc cập nhật văn bản pháp luật đơn thuần mà còn là việc định hình lại tư duy và phương pháp xét duyệt hồ sơ đấu thầu trong tương lai gần. Việc đối chiếu Nghị định 214/2025/NĐ-CP với Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT hiện hành là vô cùng cấp thiết, không chỉ để hiểu rõ những thay đổi mà còn để chuẩn bị cho một bộ tiêu chí lựa chọn nhà thầu minh bạch và hiệu quả hơn.

Tác động của Nghị định 214 đến khung pháp lý đấu thầu

Sự ra đời của Nghị định 214/2025/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 04/08/2025, đánh dấu một bước chuyển mình quan trọng trong hệ thống pháp luật về đấu thầu của Việt Nam. Như bạn đã nhận thấy, Nghị định này sẽ thay thế Nghị định 24/2024/NĐ-CP – nền tảng pháp lý mà Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT của Bộ Kế hoạch và Đầu tư đang dựa vào. Điều này tạo ra một tình trạng “quá độ” pháp lý đầy thách thức, khi mà Thông tư 23 vẫn còn hiệu lực nhưng căn cứ gốc của nó đã không còn.

Tác động lớn nhất của Nghị định 214 chính là việc nó sẽ định hình lại toàn bộ các quy định chi tiết về quy trình, hồ sơ, và đặc biệt là các tiêu chí xét duyệt hồ sơ dự thầu. Nghị định mới này được kỳ vọng sẽ mang lại những cải cách nhằm nâng cao tính minh bạch, hiệu quả, và tính cạnh tranh trong đấu thầu. Nó có thể sẽ tập trung vào việc giảm thiểu các thủ tục hành chính không cần thiết, khuyến khích ứng dụng công nghệ thông tin, và tăng cường trách nhiệm giải trình của các bên liên quan.

Đối với cơ quan xét duyệt hồ sơ, việc Nghị định 214 có hiệu lực sẽ đòi hỏi một sự thích nghi nhanh chóng. Mặc dù Thông tư 23 chưa bị bãi bỏ ngay lập tức, nhưng tinh thần và các quy định mới của Nghị định 214 chắc chắn sẽ có tác động chi phối. Điều này có nghĩa là, ngay cả khi bạn vẫn đang sử dụng Thông tư 23 làm căn cứ, bạn cũng cần phải nhận thức sâu sắc về những điểm mới của Nghị định 214 để tránh những sai sót hoặc xung đột pháp lý tiềm ẩn. Đây không chỉ là việc tuân thủ luật pháp mà còn là việc đảm bảo tính công bằng và hợp lệ cho mọi gói thầu.

Các tiêu chí cần được rà soát và bổ sung cho phù hợp

Với sự xuất hiện của Nghị định 214/2025/NĐ-CP, việc rà soát và bổ sung các tiêu chí lựa chọn nhà thầu trở thành một nhiệm vụ cực kỳ quan trọng. Dù chưa có Thông tư hướng dẫn chi tiết cho Nghị định 214, chúng ta vẫn có thể dự đoán và chuẩn bị cho những thay đổi tiềm năng dựa trên mục tiêu chung của các văn bản pháp luật mới.

Trước hết, về tiêu chí năng lực và kinh nghiệm, Nghị định 214 có thể sẽ đưa ra những yêu cầu cụ thể và chặt chẽ hơn. Chẳng hạn, việc đánh giá kinh nghiệm tương tự có thể sẽ được định nghĩa rõ ràng hơn về quy mô, tính chất, và mức độ phức tạp của các dự án đã thực hiện. Các yêu cầu về năng lực tài chính có thể được cập nhật, ví dụ như quy định về doanh thu tối thiểu, vốn chủ sở hữu, hoặc khả năng tiếp cận tín dụng để đảm bảo nhà thầu có đủ tiềm lực thực hiện gói thầu. Thậm chí, các tiêu chí về nhân sự chủ chốt cũng có thể được xem xét lại, đòi hỏi bằng cấp, chứng chỉ hoặc kinh nghiệm thực tế phù hợp hơn với yêu cầu đặc thù của từng gói thầu.

Tiếp theo là tiêu chí kỹ thuật. Nghị định 214 có thể khuyến khích các giải pháp sáng tạo, ứng dụng công nghệ mới, hoặc các phương pháp luận tiên tiến hơn. Đặc biệt trong các gói thầu liên quan đến “thau” (nếu ý bạn là “thầu” trong lĩnh vực xây dựng, công nghệ, hoặc cung cấp dịch vụ chuyên biệt), việc đánh giá chất lượng giải pháp, hiệu quả vận hành, và tính bền vững của sản phẩm/dịch vụ có thể sẽ được ưu tiên. Điều này đòi hỏi ban xét duyệt phải có cái nhìn sâu sắc hơn, không chỉ dựa vào các tiêu chuẩn truyền thống mà còn phải đánh giá được giá trị gia tăng mà nhà thầu mang lại.

Cuối cùng, các tiêu chí tài chính và các yêu cầu khác cũng không nằm ngoài tầm ảnh hưởng. Nghị định 214 có thể điều chỉnh cách tính giá dự thầu, các quy định về bảo lãnh dự thầu hay bảo lãnh thực hiện hợp đồng để phù hợp hơn với thực tiễn thị trường và giảm gánh nặng cho nhà thầu mà vẫn đảm bảo an toàn cho bên mời thầu. Ngoài ra, có thể sẽ có sự bổ sung các tiêu chí về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR), bảo vệ môi trường, hoặc các yêu cầu về hệ thống quản lý chất lượng (ISO) để nâng cao chất lượng tổng thể của các dự án.

Việc rà soát này không chỉ đơn thuần là việc thêm bớt các gạch đầu dòng, mà là một quá trình phân tích chuyên sâu để đảm bảo bộ tiêu chí mới sẽ phản ánh đúng mục tiêu của Nghị định 214, đồng thời đáp ứng được yêu cầu thực tiễn của các dự án đấu thầu. Đây là lúc chúng ta cần sự linh hoạt và tầm nhìn chiến lược để chuẩn bị tốt nhất cho giai đoạn pháp lý mới.

Giải pháp tạm thời cho công tác xét duyệt hồ sơ trong giai đoạn cấp bách

Trong bối cảnh pháp lý đang có sự chuyển giao, đặc biệt là khi Nghị định 24/2024 bị thay thế bởi Nghị định 214/2025 trong khi Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT vẫn còn hiệu lực, tôi hiểu rằng ban xét duyệt hồ sơ đang đối mặt với một thách thức không nhỏ. Áp lực về thời gian cùng với sự không chắc chắn về hiệu lực pháp lý của các văn bản khiến công tác xét duyệt trở nên phức tạp hơn bao giờ hết. Để đảm bảo quy trình diễn ra suôn sẻ, đúng pháp luật và tránh những sai sót không đáng có, chúng ta cần có những giải pháp tạm thời mang tính thực tiễn và thận trọng.

Nguyên tắc áp dụng linh hoạt và thận trọng

Giai đoạn “quá độ” pháp lý đòi hỏi một sự linh hoạt nhất định trong tư duy nhưng phải luôn đi kèm với sự thận trọng tối đa. Linh hoạt ở đây không có nghĩa là bỏ qua các quy định hiện hành, mà là khả năng thích ứng, diễn giải các quy định một cách hợp lý nhất trong bối cảnh mới, đồng thời chuẩn bị sẵn sàng cho những thay đổi sắp tới. Chúng ta phải thừa nhận rằng Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT, dù căn cứ vào Nghị định 24/2024 đã bị thay thế, vẫn là văn bản hướng dẫn cụ thể duy nhất đang có hiệu lực pháp luật tại thời điểm hiện tại cho đến khi có văn bản thay thế hoặc hướng dẫn mới. Do đó, việc áp dụng Thông tư này là bắt buộc.

Tuy nhiên, sự thận trọng là cần thiết để phòng ngừa rủi ro pháp lý. Mỗi quyết định xét duyệt cần được cân nhắc kỹ lưỡng, đặc biệt là khi có những điểm mà Nghị định 214/2025 có thể mang lại sự khác biệt đáng kể. Mục tiêu là đảm bảo rằng các quyết định của ban xét duyệt không chỉ đúng với quy định hiện hành mà còn có tính bền vững, ít bị ảnh hưởng bởi các thay đổi pháp lý sắp tới. Đây là một sự cân bằng tinh tế giữa việc tuân thủ hiện tại và nhìn xa trông rộng cho tương lai.

Cán cân pháp luật thể hiện sự cân bằng giữa tính linh hoạt và thận trọng trong giai đoạn chuyển giao

Các bước phòng ngừa sai sót pháp lý cho ban xét duyệt

Để giúp ban xét duyệt vượt qua giai đoạn cấp bách này một cách an toàn và hiệu quả, tôi đề xuất các bước cụ thể sau:

• Xác định rõ hiệu lực pháp lý hiện hành: Ban xét duyệt cần khẳng định lại rằng, tại thời điểm hiện tại, Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT của Bộ Kế hoạch và Đầu tư vẫn là căn cứ pháp lý chính thức và duy nhất để xác định các tiêu chí lựa chọn nhà thầu. Mặc dù Nghị định 24/2024 đã bị thay thế, Thông tư 23 vẫn chưa có văn bản bãi bỏ hoặc thay thế. Do đó, việc áp dụng các tiêu chí trong Thông tư này là hoàn toàn đúng đắn và cần thiết. Đây là câu trả lời trực tiếp cho băn khoăn của bạn: “ý là các tiêu chí để mình lựa chọn nhà thầu là giờ vẫn áp dụng thông tư 23/2024/tt-bkhđt hả em”. Câu trả lời là CÓ, vẫn áp dụng.
• Nghiên cứu sơ bộ Nghị định 214/2025/NĐ-CP: Mặc dù chưa có hiệu lực, việc dành thời gian để đọc và nắm bắt những điểm mới, đặc biệt là các tiêu chí lựa chọn nhà thầu có khả năng thay đổi trong Nghị định 214/2025, là cực kỳ quan trọng. Điều này giúp ban xét duyệt có cái nhìn tổng quan về định hướng pháp lý trong tương lai, từ đó có thể nhận diện sớm những lĩnh vực mà các tiêu chí hiện hành có thể cần được xem xét lại hoặc bổ sung khi Nghị định này chính thức có hiệu lực và có thông tư hướng dẫn.
• Ưu tiên các nguyên tắc cơ bản của đấu thầu: Trong trường hợp có sự không rõ ràng hoặc cần diễn giải, ban xét duyệt nên bám sát các nguyên tắc cốt lõi của đấu thầu như minh bạch, công bằng, cạnh tranh, hiệu quả kinh tế và trách nhiệm giải trình. Việc tuân thủ những nguyên tắc này sẽ giúp các quyết định xét duyệt có cơ sở vững chắc và khó bị thách thức về mặt pháp lý.
• Lập biên bản và ghi nhận chi tiết: Đây là một bước cực kỳ quan trọng trong giai đoạn “quá độ”. Mọi quyết định, diễn giải, hoặc trường hợp đặc biệt phát sinh trong quá trình xét duyệt cần được ghi nhận rõ ràng trong biên bản, kèm theo căn cứ pháp lý (là Thông tư 23/2024) và lý do cụ thể. Việc này không chỉ giúp ban xét duyệt bảo vệ mình khỏi các khiếu nại sau này mà còn là tài liệu quý giá để rút kinh nghiệm cho các quy trình đấu thầu tương lai.
• Tham vấn ý kiến chuyên gia pháp lý hoặc cấp trên: Nếu có bất kỳ điểm nào còn mơ hồ hoặc tiềm ẩn rủi ro pháp lý cao, đừng ngần ngại tìm kiếm sự tư vấn từ các chuyên gia pháp lý nội bộ hoặc bên ngoài, hoặc xin ý kiến chỉ đạo từ cơ quan quản lý cấp trên (ví dụ: Bộ Kế hoạch và Đầu tư). Việc này thể hiện sự thận trọng và trách nhiệm của ban xét duyệt.
• Chuẩn bị sẵn sàng cho sự thay đổi toàn diện: Các giải pháp trên chỉ mang tính tạm thời. Ban xét duyệt cần nhận thức rằng một khi Thông tư hướng dẫn Nghị định 214/2025 được ban hành, toàn bộ bộ tiêu chí lựa chọn nhà thầu có thể sẽ phải được rà soát và cập nhật một cách toàn diện. Việc chuẩn bị tinh thần và nguồn lực để tiếp thu, triển khai các quy định mới là điều cần thiết cho tầm nhìn dài hạn.

Trong bối cảnh pháp lý đang chuyển mình mạnh mẽ, việc chuẩn bị cho một bộ tiêu chí lựa chọn nhà thầu mới không chỉ là một nhiệm vụ cấp bách mà còn là một tầm nhìn chiến lược. Chúng ta không thể mãi loay hoay với những vướng mắc hiện tại mà cần chủ động đón đầu, xây dựng một nền tảng vững chắc cho công tác đấu thầu trong tương lai. Tôi tin rằng, sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ bây giờ sẽ là chìa khóa để chúng ta chuyển đổi một cách suôn sẻ và hiệu quả.

Tầm nhìn dài hạn: Chuẩn bị cho bộ tiêu chí lựa chọn nhà thầu mới

Vai trò của Thông tư hướng dẫn Nghị định 214

Như chúng ta đã biết, Nghị định 214/2025/NĐ-CP sẽ là văn bản pháp lý cấp cao thay thế Nghị định 24/2024/NĐ-CP, đặt ra những quy định chung về đấu thầu. Tuy nhiên, để những quy định này đi vào thực tiễn một cách chi tiết và thống nhất, chúng ta chắc chắn sẽ cần đến một Thông tư hướng dẫn Nghị định 214. Tôi hình dung rằng, chính Thông tư này sẽ là chìa khóa tháo gỡ mọi vướng mắc hiện tại và định hình rõ ràng các tiêu chí lựa chọn nhà thầu trong tương lai.

Thông tư hướng dẫn sẽ có vai trò cực kỳ quan trọng trong việc cụ thể hóa từng điều khoản của Nghị định, biến những nguyên tắc chung thành các quy định, biểu mẫu, và hướng dẫn chi tiết mà các cơ quan xét duyệt hồ sơ có thể áp dụng trực tiếp. Nó sẽ là kim chỉ nam giúp chúng ta xác định rõ ràng các yêu cầu về năng lực, kinh nghiệm, kỹ thuật, tài chính và các tiêu chí khác một cách minh bạch, tránh được những hiểu lầm hay tranh cãi không đáng có. Đây không chỉ là một văn bản pháp lý đơn thuần, mà còn là công cụ thiết yếu để xây dựng một khung pháp lý ổn định, giúp các bên tham gia đấu thầu, từ cơ quan mời thầu đến nhà thầu, đều có thể hoạt động trong một môi trường rõ ràng và công bằng. Tôi thực sự mong chờ sự ra đời của Thông tư này, bởi nó sẽ mang lại sự an tâm và hiệu quả cho toàn bộ quy trình.

Sơ đồ thể hiện mối quan hệ giữa các văn bản pháp luật tại Việt Nam trong đó Thông tư hướng dẫn cụ thể Nghị định

Lộ trình theo dõi và cập nhật để tối ưu hóa quy trình

Để chuẩn bị tốt nhất cho bộ tiêu chí lựa chọn nhà thầu mới, chúng ta cần xây dựng một lộ trình theo dõi và cập nhật chủ động, không thụ động chờ đợi. Đây không chỉ là một nhiệm vụ hành chính đơn thuần, mà còn là một cơ hội để chúng ta nâng tầm công tác đấu thầu, hướng tới sự chuyên nghiệp và hiệu quả hơn.

Đầu tiên và quan trọng nhất, chúng ta cần theo dõi sát sao quá trình ban hành Thông tư hướng dẫn Nghị định 214. Điều này bao gồm việc thường xuyên kiểm tra Cổng thông tin điện tử của Chính phủ, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, cũng như các kênh thông tin pháp luật uy tín khác. Ngay khi Thông tư được ban hành, việc tiếp theo là nghiên cứu kỹ lưỡng từng điều khoản, đặc biệt là những phần liên quan trực tiếp đến các tiêu chí lựa chọn nhà thầu. Chúng ta cần so sánh, đối chiếu với các quy định cũ để nhận diện rõ ràng những điểm mới, những thay đổi cốt lõi. Sau đó, việc đào tạo và phổ biến nội dung mới cho toàn bộ đội ngũ cán bộ liên quan là vô cùng cần thiết. Mọi thành viên trong ban xét duyệt, các chuyên viên đấu thầu đều phải nắm vững và hiểu đúng tinh thần của văn bản mới để tránh sai sót trong quá trình áp dụng. Cuối cùng, chúng ta cần cập nhật quy trình nội bộ của đơn vị, điều chỉnh các biểu mẫu, hướng dẫn, và quy chế làm việc để hoàn toàn phù hợp với Thông tư mới. Mục tiêu cuối cùng là tối ưu hóa quy trình lựa chọn nhà thầu, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả cao nhất, đồng thời giảm thiểu rủi ro pháp lý cho cơ quan. Đây là một hành trình liên tục, đòi hỏi sự chủ động và cam kết từ tất cả chúng ta.

Hướng tới quy trình lựa chọn nhà thầu minh bạch và hiệu quả

Sau tất cả những băn khoăn về sự chuyển giao pháp lý, từ Thông tư 23/2024 đến Nghị định 214/2025, điều cốt lõi mà chúng ta luôn hướng tới chính là xây dựng một quy trình lựa chọn nhà thầu thực sự minh bạch và hiệu quả. Đây không chỉ là mục tiêu trên giấy tờ mà còn là kim chỉ nam cho mọi hoạt động đấu thầu, đảm bảo nguồn lực công được sử dụng tối ưu và mang lại giá trị cao nhất cho xã hội.

Để đạt được sự minh bạch và hiệu quả, điều đầu tiên cần nhấn mạnh là sự nhất quán và rõ ràng của khung pháp lý. Việc Nghị định 214/2025 ra đời và thay thế Nghị định 24/2024, cùng với việc Bộ Kế hoạch và Đầu tư sẽ ban hành Thông tư hướng dẫn chi tiết, chính là những bước đi quan trọng để hoàn thiện hành lang pháp lý. Một khi các quy định được thống nhất, dễ hiểu và áp dụng, các cơ quan xét duyệt hồ sơ sẽ không còn phải đối mặt với tình trạng “quá độ” hay những vướng mắc pháp lý như hiện tại. Tôi tin rằng, khi Thông tư hướng dẫn Nghị định 214 đi vào cuộc sống, bức tranh về các tiêu chí lựa chọn nhà thầu sẽ trở nên rõ nét hơn rất nhiều, giúp chúng ta tự tin hơn trong từng quyết định.

Tuy nhiên, pháp luật dù hoàn hảo đến đâu cũng cần được thực thi một cách nghiêm túc và chuyên nghiệp. Điều này đòi hỏi các thành viên ban xét duyệt hồ sơ phải không ngừng nâng cao năng lực, cập nhật kiến thức về các quy định mới. Việc hiểu sâu sắc từng tiêu chí, từ năng lực, kinh nghiệm, kỹ thuật cho đến tài chính, là chìa khóa để đưa ra những đánh giá công tâm và chính xác. Chúng ta cần chủ động tham gia các khóa đào tạo, hội thảo, và đặc biệt là thường xuyên trao đổi kinh nghiệm thực tiễn để giải quyết những tình huống phức tạp phát sinh.

Hơn nữa, việc áp dụng công nghệ vào quy trình đấu thầu cũng là một xu hướng tất yếu để tăng cường tính minh bạch và hiệu quả. Từ việc nộp hồ sơ trực tuyến, đánh giá tự động một số tiêu chí cơ bản, cho đến việc công khai kết quả, mọi bước đều có thể được tối ưu hóa. Điều này không chỉ giảm thiểu sai sót do yếu tố con người mà còn tạo ra một sân chơi công bằng hơn cho tất cả các nhà thầu, loại bỏ những nghi ngờ về sự ưu ái hay tiêu cực. Tôi thực sự hy vọng rằng, trong tương lai gần, quy trình đấu thầu của chúng ta sẽ ngày càng số hóa mạnh mẽ hơn nữa.

Cuối cùng, mục tiêu của quy trình lựa chọn nhà thầu không chỉ dừng lại ở việc tuân thủ pháp luật, mà còn là việc tìm kiếm được nhà thầu tốt nhất cho từng dự án, đảm bảo chất lượng công trình, dịch vụ, và tối ưu hóa chi phí. Một quy trình minh bạch sẽ thu hút được nhiều nhà thầu có năng lực tham gia, tạo ra sự cạnh tranh lành mạnh. Một quy trình hiệu quả sẽ giúp rút ngắn thời gian, giảm thiểu chi phí hành chính và đưa dự án vào triển khai nhanh chóng. Đây chính là lợi ích kép mà chúng ta cần kiên trì theo đuổi. Cá nhân tôi tin rằng, với sự nỗ lực chung, chúng ta hoàn toàn có thể xây dựng một hệ thống đấu thầu vững mạnh, góp phần vào sự phát triển bền vững của đất nước.

Chào bạn, tôi hiểu rõ những băn khoăn của bạn lúc này, đặc biệt khi đang phải cân nhắc giữa các quy định pháp lý đang trong giai đoạn chuyển giao. Đây thực sự là một thách thức không nhỏ cho các ban xét duyệt hồ sơ đấu thầu. Tôi sẽ cố gắng giải đáp từng thắc mắc của bạn một cách rõ ràng nhất nhé.

Giải đáp các câu hỏi về tiêu chí lựa chọn nhà thầu trong giai đoạn chuyển tiếp

Bạn đang rất đúng khi nhận thấy sự “quá độ” trong hệ thống văn bản pháp luật về đấu thầu. Đây là một tình huống khá phổ biến khi có các quy định mới được ban hành để thay thế các quy định cũ, nhưng lại có một khoảng thời gian chờ đợi hiệu lực và các văn bản hướng dẫn chi tiết chưa kịp ra đời.

Trước hết, về câu hỏi của bạn: “Nghị định 214 thay thế Nghị định 24, nhưng sao Thông tư 23/2024 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư vẫn còn hiệu lực, trong khi Thông tư này lại căn cứ Nghị định 24 đã hết hiệu lực?”

Đây là điểm mấu chốt cần làm rõ. Đúng là Nghị định 214/2025/NĐ-CP được ban hành để thay thế Nghị định 24/2024/NĐ-CP. Tuy nhiên, bạn cần lưu ý về thời điểm có hiệu lực của các văn bản này. Theo thông tin tôi nắm được (và cũng được đề cập trong outline của bạn), Nghị định 214/2025/NĐ-CP sẽ có hiệu lực từ ngày 04/8/2025. Điều này có nghĩa là, tại thời điểm hiện tại (trước ngày 04/8/2025), Nghị định 24/2024/NĐ-CP vẫn đang có hiệu lực thi hành. Do đó, Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT, được ban hành để hướng dẫn thi hành Nghị định 24/2024/NĐ-CP, vẫn hoàn toàn có hiệu lực pháp lý và là căn cứ để bạn áp dụng các tiêu chí lựa chọn nhà thầu trong công tác xét duyệt hồ sơ đấu thầu của mình.

Vì vậy, để trả lời trực tiếp câu hỏi cuối cùng của bạn: “Các tiêu chí để mình lựa chọn nhà thầu là giờ vẫn áp dụng Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT hả?”, thì câu trả lời là ĐÚNG VẬY. Cho đến khi Nghị định 214/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực (tức là từ ngày 04/8/2025 trở đi) VÀ quan trọng hơn, có các Thông tư hướng dẫn mới được ban hành để cụ thể hóa các tiêu chí theo Nghị định 214, thì Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT vẫn là cơ sở pháp lý chính để bạn thực hiện công việc của mình.

Về câu hỏi “Xem giúp tôi những tiêu chí này đã đầy đủ chưa, vì Nghị định 214 mới nên tôi cũng chưa nghiên cứu hết mà thời gian gấp quá. Bạn xem hỗ trợ giúp tôi xem cần tiêu chí bổ sung nào nữa không nhé.”

Các tiêu chí được quy định trong Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT đã được xây dựng để đảm bảo tính toàn diện trong việc đánh giá năng lực, kinh nghiệm, kỹ thuật và tài chính của nhà thầu. Đây là những nhóm tiêu chí cơ bản và cốt lõi trong mọi quy trình đấu thầu, giúp cơ quan xét duyệt có cái nhìn tổng thể và đưa ra lựa chọn phù hợp. Vì vậy, về mặt nguyên tắc, việc áp dụng các tiêu chí này là đầy đủ để thực hiện công tác xét duyệt theo quy định hiện hành.

Tuy nhiên, bạn cũng cần hiểu rằng, khi Nghị định 214/2025/NĐ-CP có hiệu lực và đặc biệt là khi các Thông tư hướng dẫn chi tiết được ban hành (thường là từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư), chắc chắn sẽ có những điểm nhấn mới, những điều chỉnh hoặc bổ sung về tiêu chí. Điều này có thể xuất phát từ việc học hỏi kinh nghiệm quốc tế, yêu cầu thực tiễn của thị trường, hoặc nhằm tăng cường tính minh bạch, hiệu quả hơn nữa trong đấu thầu.

Ví dụ, Nghị định mới có thể tập trung nhiều hơn vào các tiêu chí về bảo vệ môi trường, phát triển bền vững, hoặc các yêu cầu cụ thể hơn về đạo đức kinh doanh, chống tham nhũng trong quá trình thực hiện hợp đồng. Hoặc có thể có những quy định chi tiết hơn về phương pháp đánh giá một số tiêu chí kỹ thuật phức tạp, hay các yêu cầu về chuyển giao công nghệ, đào tạo đối với một số gói thầu đặc thù.

Vì thời gian của bạn đang gấp, lời khuyên của tôi là:

1. Tiếp tục áp dụng Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT một cách chính xác và đầy đủ cho các hồ sơ đang xét duyệt. Đây là căn cứ pháp lý vững chắc nhất của bạn tại thời điểm này.
2. Dành thời gian nghiên cứu sơ bộ Nghị định 214/2025/NĐ-CP nếu có thể. Mặc dù chưa có hiệu lực, việc nắm bắt tinh thần và những điểm mới (nếu có) sẽ giúp bạn có sự chuẩn bị tâm lý và định hướng cho tương lai.
3. Không tự ý bổ sung tiêu chí dựa trên suy đoán về Nghị định 214 khi chưa có Thông tư hướng dẫn cụ thể. Việc này có thể dẫn đến sai sót pháp lý hoặc tạo ra sự không công bằng cho các nhà thầu.
4. Chuẩn bị tinh thần để cập nhật nhanh chóng khi Nghị định 214 có hiệu lực và đặc biệt là khi Thông tư hướng dẫn mới được ban hành. Lúc đó, việc rà soát và điều chỉnh bộ tiêu chí cho phù hợp là bắt buộc để đảm bảo tuân thủ pháp luật.

Tóm lại, hãy cứ vững tâm với Thông tư 23/2024/TT-BKHĐT cho công việc hiện tại, và đồng thời giữ sự chủ động, sẵn sàng cập nhật khi có các văn bản pháp lý mới có hiệu lực và hướng dẫn chi tiết.